orzecznictwo

05.05.2015

W minionym tygodniu słowacki sąd konstytucyjny stwierdził, że udostępnianie policji i służbom danych telekomunikacyjnych (np. billingów) narusza konstytucję i europejską Konwencję o ochronie praw człowieka. To ostateczny cios, jaki spadł na ten kontrowersyjny sposób walki z przestępczością u naszych południowych sąsiadów. Słowackie służby nie miały dostępu do danych telekomunikacyjnych już od kwietnia ubiegłego roku, kiedy to sąd konstytucyjny wydał wstępne orzeczenie zawieszające obowiązywanie zakwestionowanych przepisów. Słowacja dołączyła do powiększającego się grona państw, w których sądy odebrały służbom dostęp do informacji na temat wszystkich obywateli: wcześniej doszło do tego m.in. w Austrii i Rumunii.

16.04.2015

Wczoraj odnieśliśmy kolejne sądowe zwycięstwo nad Służbą Kontrwywiadu Wojskowego. Nie ma jednak powodów, by cieszyć się z tego sukcesu – mimo że kolejne sądy przyznają nam rację, wciąż nie uzyskaliśmy dostępu do informacji, o które walczymy.

Rozstrzygnięta wczoraj sprawa dotyczyła wniosku o udostępnienie informacji publicznej z maja ubiegłego roku, w którym spytaliśmy o współpracę SKW z amerykańską Agencją Bezpieczeństwa Narodowego w ramach programów masowej inwigilacji. Podobnie, jak w przypadku innych wniosków, SKW alergicznie zareagowała na próby wydobycia informacji.

26.03.2015

Element dekoracyjnyZa dwa tygodnie minie rok od stwierdzenia nieważności tzw. dyrektywy retencyjnej. W kolejnych miesiącach po decyzji, na przepisy uprawniające służby do sięgania po dane telekomunikacyjne, spadły kolejne ciosy – wyroki sądów konstytucyjnych, które stwierdzały ich niezgodność z konstytucjami wybranych państw, w tym także głos polskiego Trybunału Konstytucyjnego. Z Brukseli płyną sygnały, że Komisja Europejska nie będzie przygotowywać nowej wersji dyrektywy. W praktyce jednak uprawnione instytucje w najlepsze sięgają po billingi.

16.02.2015

W sądach administracyjnych trwa batalia organizacji pozarządowych – Fundacji Panoptykon oraz Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka – o informacje dotyczące wykorzystywanych przez służby specjalne programów i narzędzi masowej inwigilacji. Niestety, podobnie jak my przeciwko Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, tak i Fundacja Helsińska nie odniosła sukcesu w swoim sporze z Centralnym Biurem Antykorupcyjnym.

06.02.2015

Ważne zwycięstwo Privacy International i innych organizacji walczących z tajną i masową inwigilacją w Wielkiej Brytanii: sąd odpowiedzialny za nadzór nad służbami specjalnymi (Investigatory Powers Tribunal) przyznał, że współpraca brytyjskiego wywiadu elektronicznego (GCHQ) z amerykańskim wywiadem (NSA) przed grudniem 2014 roku była nielegalna. Organizacje pozarządowe skarżyły współpracę służb, polegającą na wymianie ogromnych ilości danych pochodzących z przechwyconej komunikacji elektronicznej. Fakt istnienia takiej współpracy między GCHQ ujawnił Edward Snowden.

03.02.2015

Niemal rok temu, 19 lutego 2014 r., wygraliśmy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym ze Służbą Kontrwywiadu Wojskowego. Sąd nakazał odpowiedzieć SKW na pytania o współpracę ze służbami zagranicznymi. Walka o dostęp do informacji publicznej z tą instytucją jest jednak szczególnie trudna – jeśli pamiętacie naszą grę w dostęp do informacji publicznej „Czarny scenariusz”, to wyrok WSA powoduje, że jesteśmy na 8. polu. Do dzisiaj nie udało nam się przejść na pole 10. – nie dość, że Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpatrzył skargi kasacyjnej SKW od wyroku, my nawet jej nie otrzymaliśmy. Dlaczego?

22.01.2015

Fundacja Panoptykon próbowała zweryfikować informacje ujawnione przez Edwarda Snowdena, które sugerują, że Polska współpracowała z z amerykańską Agencją Bezpieczeństwa Narodowego w ramach programów Oakstar i Orangecrush oraz partnerstwa Buffalogreen. W trybie dostępu do informacji publicznej zapytaliśmy ABW, czy taka współpraca miała miejsce. Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego odmówiła udzielenia nam odpowiedzi, a 14 stycznia sąd oddalił naszą skargę na decyzje ABW. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał argument, że ujawnienie tej informacji utrudni ABW realizację jej ustawowych zadań.

20.01.2015

Trybunał Konstytucyjny rozpoznał dziś wniosek Prokuratora Generalnego dotyczący kompetencji Najwyższej Izby Kontroli do sięgania po tzw. dane wrażliwe. Ustawa o NIK uprawnia kontrolerów do wykorzystywania takich danych, jeśli „jest to niezbędne do przeprowadzenia kontroli”. W dotychczasowej dyskusji nawet Najwyższa Izba Kontroli wskazywała, że tak szerokie uprawnienia nie są jej potrzebne do prowadzenia działań.

18.12.2014

Trybunał Konstytucyjny orzekł dzisiaj, że zasady tworzenia rejestrów medycznych przez ministra zdrowia są niezgodne z Konstytucją. Ten ważny wyrok jest wynikiem wniosku skierowanego przez Rzecznika Praw Obywatelskich. Na temat problemów związanych z rejestrami medycznymi wypowiadaliśmy się wielokrotnie. Teraz część z naszych zarzutów znalazła potwierdzenie.

12.12.2014

„Dyrektywa w sprawie ochrony danych osobowych znajduje zastosowanie do nagrań wideo rejestrowanych za pomocą kamery monitoringu zainstalowanej przez daną osobę na jej domu rodzinnym i skierowanej na drogę publiczną” – orzekł wczoraj Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Spór prawny powstał na kanwie wątpliwości, czy można wykorzystać w postępowaniu karnym nagranie z monitoringu, które powstało z naruszeniem prawa. Jednak rozstrzygnięcie ma szersze konsekwencje i jeszcze bardziej komplikuje sytuację prawną podmiotów prowadzących monitoring.

Strony