orzecznictwo

20.04.2012

Nieuzasadnione utrzymywanie statusu więźnia niebezpiecznego narusza zakaz tortur oraz nieludzkiego i poniżającego traktowania, a także prawa do prywatności. Stwierdził to wyrokami z 17 kwietnia 2012 r. Europejski Trybunał Praw Człowieka w sprawach Piechowicz przeciwko Polsce oraz Horych przeciwko Polsce. Zdaniem Trybunału status więźnia niebezpiecznego powinien być stosowany wyjątkowo oraz jedynie przez czas, gdy jest to konieczne.

19.04.2012

W wyroku z 18 kwietnia 2012 r. Trybunał Konstytucyjny (sygn. K 33/11) stwierdził, że zmiana ustawy o dostępie do informacji publicznej – nazywana „poprawką Rockiego” - jest niezgodną z Konstytucją. Oznacza to, że od chwili publikacji wyroku przepis umożliwiający ograniczenie dostępu do informacji publicznej ze względu na „ochronę ważnego interesu gospodarczego państwa” nie obowiązuje. Niestety – ze względu zakres wniosku Prezydenta – Trybunał mógł uznać ten przepis za niekonstytucyjny jedynie ze względów proceduralnych, nie odniósł się natomiast do tego, czy takie ograniczenie dostępu do infomacji publicznej jest dopuszczalne w demokratycznym państwie.

16.04.2012

12 kwietnia odbyła się kluczowa rozprawa w procesie z powództwa Bogdana Wróblewskiego, dziennikarza Gazety Wyborczej, przeciwko CBA. Wróblewski twierdzi, że nieuzasadnione pobieranie danych telekomunikacyjnych naruszyło jego dobra osobiste. CBA broni się, twierdząc, że dobra osobiste dziennikarza naruszyły same media... nagłaśniając tę sprawę. Sąd przeprowadził już wszystkie czynności i wysłuchał obydwu stron sporu. Czekamy na ogłoszenie wyroku 26 kwietnia.

05.04.2012

Dziennikarz Gazety Wyborczej Bogdan Wróblewski pozwał Centralne Biuro Antykorupcyjne w związku z nieuzasadnionym pobieraniem jego danych telekomunikacyjnych. Miało to naruszyć jego dobra osobiste. Proces ma charakter precedensowy, bowiem jeszcze żaden dziennikarz nie próbował dochodzić w takim przypadku swoich praw przed sądem cywilnym. Dlatego postanowiliśmy przedstawić sądowi naszą opinię w tej sprawie.

02.04.2012

Co to jest retencja danych?

Retencja danych to rutynowe zatrzymywanie przez operatorów informacji o tym, kto, z kim i kiedy łączył się (lub próbował połączyć) za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Zgodnie z Prawem telekomunikacyjnym operatorzy mają obowiązek przechowywać te dane przez 2 lata w celach związanych z bezpieczeństwem publicznym i udostępniać je uprawnionym instytucjom. Ten obowiązek wynika z przepisów Unii Europejskiej, a konkretnie dyrektywy 2006/24/WE o retencji danych telekomunikacyjnych.

Kogo dotyczy retencja?

Każdego obywatela. Zatrzymywane dane są wykorzystywane przez sądy, prokuraturę, policję i inne służby nie tylko przy wykrywaniu poważnych przestępstw, ale także w tzw. celach prewencyjnych. Dane o komunikacji elektronicznej każdego obywatela zbierane są “na wszelki wypadek”, co stawia nas wszystkich w kręgu podejrzanych i narusza zasadę domniemania niewinności.

Kto i w jakim celu korzysta z tych danych?

20.03.2012

Wykazy połączeń telefonicznych są chronione tajemnicą dziennikarską – wynika z wczorajszego orzeczenia Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa. Postanowienie jest rezultatem zażalenia na działania prokuratury wojskowej w Poznaniu, złożonego przez dziennikarzy Macieja Dudę (TVN24.pl) i Cezary Gmyza („Rzeczpospolita”). W 2011 roku prokuratura, badając przecieki ze śledztwa smoleńskiego, wydała postanowienia o sprawdzeniu ich połączeń telefonicznych i SMS-ów.

20.03.2012

Na wniosek Rzecznik Praw Obywatelskich Trybunał Konstytucyjny zbada zgodność z Konstytucją ustaw, które pozwalają służbom na masowe korzystanie z danych telekomunikacyjnych, w tym billingów. Sprawa jest naprawdę ważna, postanowiliśmy więc przedstawić Trybunałowi nasze stanowisko w tej sprawie.

Niemal nieograniczony dostęp do danych telekomunikacyjnych ma długa lista służb, w tym: policja, Straż Graniczna, kontrola skarbowa, Żandarmeria Wojskowa, Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Centralne Biuro Antykorupcyjne. Do tego dochodzą sądy i prokuratura. Dane statystyczne wskazują, że bardzo chętnie sięgają one po te - 2010 r. aż 1,4 mln razy!

02.02.2012

Ustawa o systemie informacji oświatowej została ponownie skierowana do Trybunału Konstytucyjnego w celu stwierdzenia niezgodności z Konstytucją.

PANOPTYKON przez wiele miesięcy działał na rzecz przyjęcia przepisów, które odpowiednio chroniłyby prywatność dzieci. Niestety uchwalona w zeszłym roku ustawa o systemie informacji oświatowej stwarza szereg zagrożeń. Przewiduje bowiem gromadzenie w jednej, centralnej bazie danych bardzo długiej listy szczegółowych informacji dotyczących wszystkich przedszkolaków i uczniów. Narusza to gwarantowane konstytucyjnie prawa i wolności. Przede wszystkim prawa do prywatności i autonomii informacyjnej jednostki.

05.01.2012

Zwróciliśmy się dziś z prośbą do TK o dopuszczenie Fundacji do postępowania w charakterze „przyjaciela sądu” w sprawie (sygnatura K 23/11) z wniosków RPO dotyczących uznania za niekonstytucyjne niektórych przepisów ustaw kompetencyjnych służb w zakresie dotyczącym retencji danych telekomunikacyjnych oraz stosowania kontroli operacyjnej.

W opinii przyjaciela sądu zamierzamy podnieść, że przepisy te nie zapewniają stosowanej ochrony gwarantowanych przez konstytucję praw: do prywatności, autonomii informacyjną jednostki i tajemnicy komunikowania się, a obowiązkowa retencja danych, bardzo szerokie uprawnienia do sięgania przez organy władzy publicznej (w tym policję i inne służby) po dane telekomunikacyjne, a także brak demokratycznej kontroli nad wykonywaniem tych uprawnień sprzyjają nadmiernej ingerencji w prawa i wolności obywatelskie.

13.12.2011

W czerwcu i sierpniu br. Rzecznik Praw Obywatelskich Irena Lipowicz skierowała do Trybunału Konstytucyjnego wnioski o uznanie za niezgodne z konstytucją przepisów ustaw kompetencyjnych dziewięciu służb specjalnych w zakresie stosowania kontroli operacyjnej oraz dostępu do danych telekomunikacyjnych podlegających obowiązkowi retencji. Na początku grudnia Prokuraor Generalny w prawie 100-stronicowym dokumencie przedstawił swoje stanowisko w tej sprawie. Jest ono zgodne z poglądami wyrażonymi przez RPO.

Strony