społeczeństwo

05.05.2015
Element dekoracyjny

Sudan, biały nosorożec północny, ostatni samiec z gatunku, dla ochrony przed kłusownikami został pozbawiony rogu. Bez niego i pod całodobową strażą jest bezpieczniejszy. Ale już to, czy dzięki temu zachowany zostanie gatunek, nie jest takie pewne. Jaki sens ma życie nosorożca pozbawionego rogu, wolności, szansy na naturalną reprodukcję? Czy chociażby spokojną starość, jeśli na założenie rodziny jest już za stary? Zamknięty w rezerwacie, pod całodobową strażą, dożywający swoich dni nosorożec to kłujący w oczy, bolesny przykład polityki wylewania dziecka z kąpielą. Oddawania po kawałku wolności w zamian za ułudę bezpieczeństwa. To, co tak naprawdę tracimy – wolność – nie różni się od tego, co traci chroniony przed kłusownikami zwierzak.

29.04.2015
Logo festiwalu Docs against gravity

8 maja rusza 12. edycja największego w Polsce festiwalu filmów dokumentalnych Docs Against Gravity Film Festival (wcześniej Planete+ Doc Film Festival). „To wydarzenie, które kształtuje opinie, otwiera szerzej oczy i inspiruje do głębszej refleksji nad kondycją świata” – deklarują organizatorzy festiwalu. W tym roku, obok tematów takich jak ekologia, zmiany klimatyczne, dyskryminacja, urbanizacja, organizatorzy wyróżnili problem nadzoru i w programie pojawiła się nowa sekcja filmowa „Życie pod nadzorem”, której partnerem merytorycznym jest Fundacja Panoptykon. Mocnym punktem programu będzie oscarowy „Citizenfour” – jego polska premiera odbędzie się właśnie na Docs Against Gravity Film Festival. Co jeszcze dla Was szykujemy?

01.04.2015

W 2004 r. słynny włoski filozof Giorgio Agamben odwołał swoje wykłady w Nowym Jorku. Powodem tej decyzji było wprowadzenie przez amerykańskie władze obowiązku gromadzenia na przejściach granicznych odcisków palców obcokrajowców. Wyrażając swój sprzeciw, filozof przypomniał, że zbieranie odcisków palców przez wieki było uważane za praktykę wyjątkową, stosowaną tylko w bardzo rzadkich sytuacjach. Teraz jednak techniki oparte na przetwarzaniu danych biometrycznych stają się coraz bardziej powszechne – również w życiu codziennym. Używa się ich nie tylko przy przekraczaniu granicy, ale również w bankach, siłowniach czy nawet szkolnych stołówkach. Czy jednak odcisk palca albo skan tęczówki w znaczący sposób różni się od takich danych jak imię lub nazwisko?

24.03.2015

Amerykańska Agencja Bezpieczeństwa Narodowego uznała, że 14 lutego to dobry dzień, by wdać się w mały flirt z internautami na Twitterze: „Every breath You take, every step You make, I'll be watching You. We’ll be watching our foreign adversaries #HappyValentinesDay from the #NSA #vday2015”. Dla tych, którzy buntują się przeciwko masowej inwigilacji, te posty były równie urocze, co droczenie się kota z myszą, ale w masowym odbiorze zostały uznane za dobry żart. Czyżby wystarczyło umieścić komunikat Agencji Bezpieczeństwa Narodowego: „obserwujemy was” w kontekście walentynkowego szaleństwa, by pozbyć się skojarzenia z Orwellowskim systemem totalitarnym i uczynić go akceptowalnym, a nawet przyjemnym i zabawnym dla opinii publicznej?

04.03.2015

Element dekoracyjnyPolacy nie chcą poświęcać prywatności dla bezpieczeństwa. Taki budujący wniosek można wysnuć z badania Polskiego Towarzystwa Badaczy Rynku i Opinii zrealizowanego przez Millward Brown SMG/KRC.

Na pytanie: „Czy zgadzasz się, by polski rząd miał pełny dostęp do informacji o twojej aktywności w sieci, żeby lepiej dbać o bezpieczeństwo polskiej cyberprzestrzeni?”, twierdząco odpowiedziało tylko 13 proc. obywateli. Polacy nie chcą poświęcać swojej prywatności również dla wygody – na wszczepienie chipu, który pozwoliłby płacić zbliżeniowo zgodziłoby się tylko 11 proc. respondentów.

20.02.2015

Na początku stycznia studenci i studentki Instytutu Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego zorganizowali protest przeciwko instalacji monitoringu wizyjnego w swoim budynku. Akcja okazała się skuteczna – dziekan wydziału wycofał się ze swojej decyzji. Karolina Szczepaniak spotkała się z organizatorkami protestu, Martą Jeżykowską i Justyną Kościńską, by porozmawiać o tym, dlaczego kamery wywołują bunt tylko wśród studentów socjologii.

12.02.2015

Jeszcze przez 3 dni można obejrzeć w Zachęcie wystawę „Postęp i higiena”. Anda Rottenberg, kuratorka tej wystawy-eseju, proponuje krytyczne spojrzenie na charakterystyczne dla modernizmu i XX wieku dążenie do ulepszania, oczyszczania, ochraniania – nie tylko jednostkowego ciała, ale całych populacji. W pomieszczeniach Zachęty materiały historyczne – dokumentujące eksperymenty z obszaru inżynierii genetycznej i eugeniki, ale też zwykłe akty poniżenia i przemocy, motywowane przekonaniem o moralnej wyższości jednego ciała nad drugim – zostały zderzone z krytycznymi pracami współczesnych artystów.

05.02.2015

Nie oszukujmy się – większości osób kamery monitoringu po prostu nie obchodzą. Być może i Ciebie, obserwatora działań Panoptykonu, niespecjalnie martwi kolejne „oko”, które pojawiło się w Twojej okolicy. Bo przecież: skoro nie jesteś przestępcą i nie robisz nic złego – niech Cię podglądają i podsłuchują: na osiedlu, w pracy, w kawiarni.

30.12.2014

Zachowanie zdrowej równowagi między podporządkowaniem się woli większości a szacunkiem dla jednostki i jej praw to jedno z kluczowych wyzwań dla współczesnych społeczeństw. Zachwianie tego balansu ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo każdego z obywateli, a jego brak to zapowiedź horroru, o którym opowiada stworzony przez Charlie’ego Brookera serial „Black Mirror”.

18.12.2014

Zbliżają się Święta Bożego Narodzenia, szaleństwo zakupowe trwa, a sklepowe półki uginają się pod ciężarem zabawek: kolorowych, różowych, edukacyjnych, a także zdalnie sterowanych. W tym roku na działach z zabawkami eksponowane miejsca zajmują małe, proste w obsłudze drony.

Strony