Na horyzoncie niebezpieczne zmiany w Prawie Telekomunikacyjnym – jednak odcinanie od sieci?

29 grudnia 2010 r. Ministerstwo Infrastruktury przyjęło Założenia projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo telekomunikacyjne. Ten projekt to kolejny etap wdrożenia tzw. Pakietu telekomunikacyjnego, czyli kilku powiązanych dyrektyw, które regulują najważniejsze zagadnienia związane z rynkiem usług telekomunikacyjnych, w tym funkcjonowaniem Internetu, w Unii Europejskiej. Założenia zmian prawnych zostały rozpisane na 101 stronach i poruszają rozmaite kwestie, od czysto technicznych po zupełnie fundamentalne dla przyszłości społeczeństwa informacyjnego.

Niewątpliwie, fundamentalne znaczenie dla Internetu miałoby wdrożenie proponowanych mechanizmów służących bezpieczeństwu i integralności sieci. Nie bez powodu niektóre fragmenty Założeń wywołują skojarzenia z niesławnym francuskim prawem HADOPI. Projekt przewiduje szerokie uprawnienia dla przedsiębiorców telekomunikacyjnych w zakresie eliminowania przekazywanych komunikatów a nawet odcinania użytkowników od sieci, jeśli zagrażają bezpieczeństwu lub  integralności infrastruktury.

Jak czytamy w projekcie:

Przedsiębiorca telekomunikacyjny będzie mógł podjąć środki techniczne i organizacyjne mające na celu eliminację przekazu komunikatu, który ma na celu degradację sieci i usług, a także uzasadnione środki techniczne lub organizacyjne w celu przerwania lub ograniczenia świadczenia usługi telekomunikacyjnej na zakończeniu sieci, z którego następuje wysyłanie komunikatów mogących prowadzić do zagrożenia:

1) ciągłości świadczenia usług telekomunikacyjnych lub dostarczania sieci;
2) integralności sieci telekomunikacyjnej, w tym w szczególności w przypadku zagrożenia wynikającego z zastosowania automatycznych systemów wywołujących;
3) interoperacyjności świadczonych usług;
4) naruszenia tajemnicy telekomunikacyjnej, prywatności i poufności.

Przy czym projekt przewiduje wyłączenie odpowiedzialności przedsiębiorców telekomunikacyjnych z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania w związku z „eliminacją komunikatów” w przypadku „uzasadnionego wykorzystania” przewidzianych prawem środków. Mowa jedynie o stosowaniu zasad postępowania reklamacyjnego w niektórych przypadkach.

To jednak nie wszystko. Projektodawcy twierdzą, że należy wprowadzić do Prawa telekomunikacyjnego uprawnienie przedsiębiorców telekomunikacyjnych do odcinania  zakończenia sieci, które stanowi zagrożenie dla jej bezpieczeństwa i integralności, zastrzegając przy tym, że takie uprawnienie powinno zostać ograniczone do przypadków nagłych. Co ciekawe, w tym miejscu autorzy Założeń wyraźnie odwołują się do inicjatyw podejmowanych przez Komisję Europejską w zakresie zwiększenia bezpieczeństwa użytkowników, sieci oraz usług telekomunikacyjnych. Tym bardziej nasuwa się skojarzenie ze słynną poprawką 138 do Pakietu telekomunikacyjnego, przyjętą po gorącej debacie w Parlamencie Europejskim, która w ograniczonym zakresie dopuszcza odcinanie użytkowników od sieci – potencjalnie także za naruszenia praw autorskich.

Omawiany tekst to dopiero założenia do projektu zmian prawnych, a zatem przed nami jeszcze cała droga legislacyjna – od przyjęcia założeń przez rząd, poprzez opracowanie konkretnych propozycji zmian w ustawie, po dyskusje i głosowania w Sejmie. Jest nadzieja, że w tym procesie zostaną wprowadzone odpowiednie gwarancje, które zabezpieczą prawa użytkowników przed możliwą arbitralnością działań przedsiębiorców telekomunikacyjnych. My przynajmniej o to będziemy się starać, informując o postępach.

Katarzyna Szymielewicz