Technologie informatyczne, ochrona prywatności i media społecznościowe – kluczowe wyzwania dla sektora medycznego w 2012 roku

Instytut Badań nad Zdrowiem firmy Pricewaterhouse Coopers (PwC) wydaje cykliczny raport „Top health industry issues”. Opisywane są w nim najważniejsze przewidywane problemy związane z ochroną zdrowia w nadchodzącym roku. Co prawda publikacja ta dotyczy rynku amerykańskiego, jednakże wiele z zapowiadanych w niej zagadnień ma charakter globalny. W tegorocznym wydaniu kluczowe okazują się wyzwania związane z wykorzystaniem technologii informatycznych, portali społecznościowych oraz ochroną prywatności.

Autorzy raportu szczególną uwagę zwracają na kwestie związane z ochroną danych medycznych.  Informacje te są coraz powszechniej digitalizowane oraz podlegają wymianie między organizacjami. W badaniu przeprowadzonym przez PwB ponad trzy czwarte organizacji ochrony zdrowia w USA potwierdziło, że używa albo zamierza używać danych medycznych w celach innych niż opieka nad pacjentem. Z drugiej strony amerykańscy pacjenci w ponad 30% przypadków przy wyborze szpitala kierują się również kryterium ochrony swoich danych osobowych.

W tym samym badaniu 6 na 10 dorosłych Amerykanów stwierdziło, że nie ma nic przeciwko przekazywaniu swoich danych medycznych między organizacjami ochrony zdrowia, jeżeli będzie to służyło lepszej koordynacji opieki nad nimi. Raport przewiduje, że w 2012 r. ma nastąpić znaczący wzrost liczby porozumień dotyczących wymiany danych między poszczególnymi organizacjami. Duże firmy ubezpieczeniowe inwestują ogromne sumy pieniędzy w coraz to bardziej wyrafinowane i rozbudowane systemy informatyczne dotyczące zdrowia. W trakcie tworzenia jest obecnie Health Care Cost Instutiute, który ma gromadzić dane dotyczące ponad 5 miliardów zdarzeń medycznych. Innym przykładem jest program stworzony dla firmy ubezpieczeniowej WellPoint. Sugeruje on diagnozę oraz ścieżkę leczenia lekarzom na podstawie danych pacjentów będących w systemie.

Kolejnym ważnym zagadnieniem ma być wykorzystywanie mediów społecznościowych w sektorze medycznym. Już teraz wiele szpitali oraz innych organizacji ochrony zdrowia korzysta z takiej formy kontaktu z klientami. Najchętniej używanymi narzędziami komunikacji bezpośredniej  są  Facebook, Twitter, LinkedIn, oraz You Tube. Jak wynika z przedstawionych w raporcie badań, media społecznościowe były wykorzystywane dla uzyskania informacji o zdrowiu przez ponad 30% respondentów, z czego ponad połowę w grupie do 35 roku życia. Trend ten ma wzrosnąć w 2012 r. Organizacja ochrony zdrowia planują rozszerzać swoją aktywność na tym polu.

Na podstawie raportu PwC można więc śmiało stwierdzić, że technologie informatyczne będą miały coraz większe znaczenie w sektorze medycznym. Wiążą się z tym oczywiście szanse i zagrożenia. Na pewno trend ten wypływa z postępującej (nadmiernej) ekonomizacji ochrony zdrowia, którą w obecnym kształcie trudno ocenić pozytywnie. Spojrzenie na medycynę jako kolejną gałąź gospodarki, wymusza zwiększanie efektywności. Można je uzyskać poprzez zastosowanie nowych technologii przy gromadzeniu i analizowaniu informacji. W raporcie pada bardzo ważne stwierdzenie, że im więcej danych zbiera się i przekazuje wewnątrz oraz pomiędzy organizacjami, tym coraz bardziej skomplikowane stają się wysiłki dotyczące ich ochrony i zapewnienia prywatności pacjentów.

Z wyników sondaży zawartych w tej publikacji można wysnuć dwa bardzo ważne wnioski. Pacjenci amerykańscy są coraz bardziej uświadomieni w zakresie ochrony swojej prywatności. Jednakże jeżeli mają przed sobą perspektywę potencjalnego polepszenia opieki medycznej, są w stanie zgodzić się na daleko idące jej ograniczenia, w tym np. przekazywanie różnym podmiotom swoich danych medycznych. Nie ma nic zaskakującego w tym, że przy zagrożeniu zdrowia czy życia jesteśmy w stanie poświęcić inne wartości, jednakże ta prawidłowość jest wykorzystywana w sektorze medycznym w nie zawsze etyczny sposób.

Na koniec warto zastanowić się, czy z podobnymi zjawiskami możemy spotkać się w Polsce. Mimo różnić między polską i amerykańską służbą zdrowia na to pytanie można odpowiedzieć twierdząco. Zastrzeżenia kierowane pod adresem ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, zwiększenie liczby i różny status podmiotów działających w sektorze, coraz bardziej zaawansowana ekonomizacja i informatyzacja opieki medycznej – wszystko to decyduje o tym, że o problemach dotyczących ochrony zdigitalizowanych danych medycznych będziemy zapewne słyszeli w naszym kraju coraz częściej.

Jędrzej Niklas

Raport „Top health industry issues”