W zeszłym tygodniu brytyjski dziennik The Guardian napisał, że algorytmy rządzą światem. Pogląd taki jest być może jeszcze przesadzony, jednak już teraz można zauważyć, że systemy informatyczne, które automatyczne podejmują decyzje, pojawiają się w coraz to nowych obszarach życia. Jednym z takich przykładów, którym od kilku lat intensywnie zajmuje się Fundacja Panoptykon, jest profilowanie stosowane w urzędach pracy. Udało nam się uzyskać dostęp do informacji o algorytmie wykorzystywanym przy przydzielaniu bezrobotnych do poszczególnych kategorii. Dla wielu zainteresowanych jest to na pewno cenna informacja, pozwalająca lepiej zrozumieć proces profilowania. Jednak wciąż jesteśmy daleko od systemowego rozwiązania problemu braku przejrzystości tego mechanizmu.

Przed organizacjami pozarządowymi, które zajmują się ochroną praw człowieka, stoi szereg wyzwań. Należy do nich również dbanie o bezpieczeństwo zespołu, wolontariuszy i wolontariuszek, odbiorców i odbiorczyń działań – i to zarówno bezpieczeństwo fizyczne, jak i bezpieczeństwo informacji, które na coraz szerszą skalę gromadzone są za pomocą narzędzi cyfrowych.

O bezpieczeństwie i tym, jak o nie dbać, mówi się ostatnio coraz więcej. Niestety, często te „dobre rady” nie uwzględniają specyfiki organizacji społecznych, dlatego bardzo trudno przełożyć je na codzienną praktykę działania.

Program BINGO ma być odpowiedzią na te problemy – stawiamy sobie za cel nie tylko przekazanie uczestnikom i uczestniczkom w przystępny sposób wiedzy na temat kluczowych wymiarów dbania o bezpieczeństwo, ale również pomoc w rzetelnej ocenie sytuacji organizacji oraz zaplanowaniu wdrożenia najważniejszych zmian.

W swoim nowym filmie Ja, Daniel Blake Ken Loach opowiada historię zmagań z totalną i dojmującą biurokracją. Biurokracją korzystającą z algorytmów, formularzy online; biurokracją nieludzką i nastawioną jedynie na efektywność – gdzie człowiek traktowany jest jak numer i gdzie ginie jego indywidualna historia. By jej się przeciwstawić, potrzeba współpracy, wzajemnej życzliwości, szacunku oraz miłości.

Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich (RPO) przepisy dotyczące profilowania bezrobotnych są niekonstytucyjne. Wątpliwości Adama Bodnara wzbudza brak możliwości odwołania się do przydzielonego przez system informatyczny profilu oraz wadliwe podstawy prawne dla przetwarzania danych w trakcie samego procesu. Na wniosek RPO sprawą ma zająć się Trybunał Konstytucyjny. Dla Fundacji Panoptykon to duży sukces – od ponad dwóch lat nieustannie apelujemy o zbadanie profilowania bezrobotnych pod kątem zgodności z konstytucją.

Jak szeroki dostęp do naszych intymnych danych mogą mieć aplikacje na smartwatche? Jak wiele można wyczytać z monitorowanego przez nie pulsu? Do czego mogą być wykorzystane bezrefleksyjnie udostępniane przez nas dane? Na te pytania zwraca uwagę kampania TWIN .digital collective i Panów Programistów pod patronatem Fundacji Panoptykon.