Sejm uchwalił ustawę zwiększającą kontrolę nad czynnościami operacyjnymi

Sejm uchwalił ważną nowelizację Kodeksu postępowania karnego. Za zmianami głosowało 431 posłów, nikt nie był przeciw, nikt też nie wstrzymał się od głosu. Teraz dokumentem zajmie się Senat (druk 2915).

Jakie instrumenty kontroli nad służbami specjalnymi przewiduje rządowy projekt?

- ostrzejsze kryteria wydawania zgody na zastosowanie podsłuchu, obowiązek dołączenia do wniosku o zgodę materiałów operacyjnych uzasadniających ten wniosek, co zdaniem autorów projektu umożliwi jego kontrolę merytoryczną, a nie tylko formalną;

- Prokurator Generalny będzie przedstawiał Sejmowi i Senatowi coroczną, jawną informację o liczbie wnioskowanych i zastosowanych technik operacyjnych; informacja ta będzie także zawierać dane o efektach sądowego i prokuratorskiego nadzoru nad tymi czynnościami;

-  zakaz wykorzystywania dowodów uzyskanych w wyniku kontroli procesowej oraz kontroli operacyjnej w innych postępowaniach niż postępowanie karne (zdarzało się na przykład, że dowody te były wykorzystywane w postępowaniu cywilnym, choćby w sprawach rozwodowych, czy przed sądami pracy);

- nadzór nad przechowywaniem materiałów zgromadzonych w drodze kontroli operacyjnej będą sprawowały organy zewnętrzne. Będą one mogły być przechowywane dopiero po zatwierdzeniu przez warszawski sąd okręgowy, na pisemny wniosek szefa służby, po uzyskaniu zgody Prokuratora Generalnego;

- w wypadkach niecierpiących zwłoki będzie możliwe wydanie zgody następczej na zastosowanie podsłuchu na postanowienie prokuratora. Będzie on zobowiązany zwrócić się w terminie trzech dni do sądu z wnioskiem o zatwierdzenie postanowienia. Sąd wydaje postanowienie w przedmiocie wniosku w terminie pięciu dni na posiedzeniu bez udziału stron. Sąd zarządza zniszczenie utrwalonych zapisów, gdy nie zatwierdził postanowienia prokuratora. Zaskarżenie postanowienia wstrzymuje jego wykonanie;

- zobowiązano też organy ścigania do powiadomienia prokuratora o wydaniu i wykonaniu zarządzenia dotyczącego zniszczenia materiałów z kontroli operacyjnej, które nie potwierdziły informacji o popełnieniu przestępstwa.

Uchwalony projekt zostanie teraz poddany pod głosowanie w Senacie. Zmiany k.p.k. idą niewątpliwie w dobrym kierunku, choć nie uwzględniają innych ważnych aspektów uprawnień służb, np. szeroko dyskutowanego ostatnio dostępu do danych telekomunikacyjnych (bilingów, „historii” przeglądanych stron internetowych etc.).

W sejmie znajduje się także poselski projekt dotyczący czynności operacyjno-rozpoznawczych (druk 353), którego pierwsze czytanie w Sejmie odbyło się w maju 2008 r. i od tamtej pory projekt „przepadł” w Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych.

Więcej na ten temat:

Sejm zwiększa kontrolę nad podsłuchami