Krytykujemy komunikat Komisji Europejskiej w sprawie programu „Bezpieczniejszy Internet”

„Bezpieczniejszy Internet” to unijny program ochrony dzieci korzystających z Internetu i innych technologii komunikacyjnych. Jego oficjalne cele to: uświadamianie opinii publicznej istnienia problemu, zwalczanie niezgodnych z prawem treści i „szkodliwych zachowań” w środowisku online, promowanie bezpieczniejszego środowiska internetowego i tworzenie bazy wiedzy. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji zorganizowało konsultacje dotyczące okresowej oceny programu. Złożone uwagi mają zostać wykorzystane przy opracowywaniu stanowiska rządu do oficjalnego komunikatu Komisji Europejskiej w tej sprawie.

Fundacja Panoptykon wzięła udział w konsultacjach i razem z kilkoma innymi organizacjami (Fundacją Kidprotect.pl, Stowarzyszeniem ISOC Polska, Fundacją Nowoczesna Polska, Fundacją Instytut Rozwoju Regionalnego oraz Fundacją Wolnego i Otwartego Oprogramowania) wyraziła swoją opinię. Uważamy, że kształt i cele programu „Bezpieczniejszy Internet” są ważne z punktu widzenia ochrony wolności w Internecie. W toku jego realizacji pojawiły się takie pomysły jak blokowanie sieci w celu ograniczenia dostępu do treści pornograficznych z udziałem dzieci.

Niestety w naszej ocenie program „Bezpieczniejszy Internet” nie odpowiada w pełni potrzebom w zakresie poprawy bezpieczeństwa korzystania z Internetu. Potrzeby te wykraczają daleko poza możliwości podmiotów prywatnych (jak organizacje zrzeszone w sieci INHOPE). Konieczne są konkretne i odpowiednio zsynchronizowane działania władz publicznych. Państwa Unii Europejskiej powinny w szczególności podjąć zdecydowane kroki w celu wzmocnienia współpracy międzynarodowej (także z państwami trzecimi), by skutecznie i szybko usuwać nielegalne treści z Internetu. Potrzebne jest również stworzenie europejskiego systemu corocznego raportowania o postępach w tym zakresie, żeby zmobilizować władze publiczne do podejmowania realnych wysiłków.

Komisja Europejska powinna ponadto zweryfikować praktyki wszelkich podmiotów prywatnych zaangażowanych w realizację programu „Bezpieczniejszy Internet”, z punktu widzenia ich zgodności z obowiązującymi przepisami oraz prawami podstawowymi. W tym kontekście zwróciliśmy również uwagę, że blokowanie (jakichkolwiek) stron lub ograniczanie dostępu do zasobów w Internecie stanowi zagrożenie dla wolności słowa.

Podkreśliliśmy ponadto, że program „Bezpieczniejszy Internet” nie powinien promować inicjatyw samoregulacyjnych zakładających jedynie blokowanie stron internetowych na poziomie systemu DNS. Główne założenia projektu powinny naszym zdaniem uwzględniać: zasadę neutralności sieci, promocję otwartych zasobów edukacyjnych oraz poszanowanie praw podstawowych.

Pełna treść naszych uwag [PDF]