Nowe przepisy wchodzą w życie. W jakich sprawach pomoże Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej

Od 6 listopada prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej pełni w Polsce funkcję Koordynatora ds. usług cyfrowych. Dlaczego ten urząd jest ważny dla ochrony naszych praw?

Prezes UKE z nowymi uprawnieniami

Po 4,5 roku od przyjęcia aktu o usługach cyfrowych w Unii Europejskiej, Polska wreszcie wdrożyła akt o usługach cyfrowych (DSA). Od 6 listopada 2026 r. Prezes Komunikacji Elektronicznej pełni w Polsce funkcję Koordynatora ds. Usług Cyfrowych (KUC).

Można zwracać się do niego ze skargami na naruszenia DSA przez platformy internetowe, takie jak TikTok, Instagram, ale też Booking, czy polskie Allegro. Np. gdy platforma:

• stosuje manipulacyjne interfejsy (dark patterns),
• serwuje dzieciom reklamę w oparciu o ich dane osobowe,
• wykorzystuje dane wrażliwe do targetowania reklam,
• nie zapewnia swoim użytkownikom i użytkowniczkom alternatywnego systemu rekomendacyjnego, który nie opiera się na ich profilowaniu (dotyczy tylko największych platform i wyszukiwarek, czyli VLOP-ów i VLOSE-ów), 
• nie wyjaśnia użytkownikom i użytkowniczkom głównych zasad działania algorytmów odpowiedzialnych za dobór wyświetlanych treści,
• nagminnie ignoruje zgłoszenia od zaufanych podmiotów sygnalizujących lub odmawia realizacji rekomendacji ze strony pozasądowych organów rozstrzygania sporów,
• bezpodstawnie utrudnia lub odmawia dostępu do danych zweryfikowanym badaczom i organizacjom społecznym (dotyczy tylko VLOP-ów i VLOS-ów).

Skargi mogą dotyczyć też moderacji, szczególnie jeśli platforma:

• nie uzasadnia decyzji moderacyjnych o nałożeniu ograniczenia (np. blokady konta, posta, czy demonetyzacji);
• nie oferuje możliwości odwołania się od decyzji moderacyjnej;
• podejmuje decyzje moderacyjne, które są nieproporcjonalne (np. usuwa całe konto, chociaż tylko jeden post naruszał regulamin) lub w inny sposób naruszają prawa podstawowe użytkowników i użytkowniczek.

Dokładną listę spraw, w jakich można zwrócić się do krajowego koordynatora ds. usług cyfrowych, znajdziecie w naszym przewodniku pt. „Jak DSA chroni cię w sieci”.

„DSA umożliwi cenzurę w Internecie” – to nieprawda!

Z okazji jego debiutu w nowej roli, wysłaliśmy dziś list otwarty do Przemysława Kuny, Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Zwracamy w nim uwagę na najpilniejsze wyzwania, jakie czekają na Koordynatora ds. Usług Cyfrowych w Polsce.  drastycznie zmieniło się społeczne rozumienie wpływu platform (anty)społecznościowych na życie i zdrowie psychiczne zarówno dzieci, jak i dorosłych. Przestaliśmy wierzyć w forsowaną przez lata narrację o budowaniu wspólnot i boleśnie przekonaliśmy się o społecznej szkodliwości serwisów żerujących na naszej uwadze. Dlatego jednym z priorytetów Koordynatora powinno być wszczęcie postępowań przeciwko platformom, które nadal stosują uzależniające funkcje i wpuszczają dzieci młodsze niż regulaminowe 13 lat. A ponieważ mówimy też o firmach z siedzibą poza Polską, UKE czeka dużo pracy na arenie międzynarodowej. Jego rola nie kończy się na przekazaniu sprawy do Irlandii – Koordynatorzy mogą (a wręcz powinni) prowadzić wspólne postępowania w sprawach, które dotyczą ludzi w całej UE.

Podkreślamy też ważną rolę urzędu w przeciwdziałaniu dezinformacji na temat samego DSA, wokół którego narosło wiele niepotrzebnych mitów – zwłaszcza jeśli chodzi o „cenzorską” moc nowych przepisów. Nie mamy wątpliwości, że decyzje Prezesa UKE będą bacznie obserwowane. Dlatego tak ważne jest, by od początku kierował się w nich niezależnością i apolitycznością np. podczas zatwierdzania zaufanych podmiotów sygnalizujących.