Problemu inwigilacji nie rozwiążą nawet dobre przepisy. Rozmowa z prof. Ewą Łętowską

Jesteśmy 10 dni po ogłoszeniu wyników wyborów. Przez Polskę przetacza się dyskusja o informacjach ujawnionych przez Pawła Wojtunika, zgodnie z którymi Centralne Biuro Antykorupcyjne miało (wciąż ma?) podsłuchiwać polityków i polityczki Trzeciej Drogi.

Tematów, którymi powinien zająć się nowy rząd nie brakuje: edukacja, ochrona zdrowia, praworządność czy publiczne media. Ale informacje ujawnione przez Wojtunika pokazują, że reforma służb specjalnych na tej liście powinna zajmować wysokie miejsce. Bo stawka jest szalenie wysoka.

W tym roku Fundacja Panoptykon przedstawiła społeczne założenia ustawy o kontroli nad służbami specjalnymi. Wysłaliśmy je do wszystkich partii politycznych. 

W nagranej (jeszcze przed wyborami) rozmowie poddajemy krytyce nasz pomysł stworzenia nowej instytucji zajmującej się kontrolą służb. Co zrobić, żeby nie było to kolejne miejsce do „zatrudniania swoich” lub – co gorsza – dające złudne poczucie, że nie ma żadnego problemu z niejawną inwigilacją? Czy tworzenie nowych instytucji rozwiązuje skomplikowane problemy społeczne?

W tym odcinku podcastu Panoptykon 4.0 Wojciech Klicki pyta o to profesor Ewę Łętowską, sędzię Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku, byłą Rzeczniczkę Praw Obywatelskich, która poza doświadczeniem wypływającym z pełnienia licznych funkcji, jak mało kto potrafi szeroko spojrzeć na system prawa w Polsce.

Odsłuchaj, dodaj do ulubionej aplikacji przez RSS lub posłuchaj na Spotify, Apple Music, Google Podcasts. Wersja wideo dostępna również na YouTubie.

Na skróty:

00:00 Wstęp
02:27 Degeneracja instytucji publicznych
05:19 Czego dotyczy protest wyborczy?
06:50 Czy inwigilowanie opozycji powinno unieważnić wybory?
09:43 Przyszłość polskich instytucji
14:57 Prawo do informowania o byciu inwigilowanym
17:01 Kompleksowe i strategiczne reformowanie służb
28:23 Jak „uzdrowić” segment służb?
33:32 Pod kogo ma podlegać instytucja kontroli służb?
39:17 Dekoncentracja sądów
41:00 Zakończenie

Do posłuchania i poczytania:

• Panoptykon 4.0: „Ten model to fikcja”. Sądy i politycy kontrolują służby? Rozmowa z Piotrem Gąciarkiem, Adamem Szłapką, Wiesławem Szczepańskim
• Panoptykon: Podejrzewasz, że policja cię inwigiluje? Chcemy, żeby można było to sprawdzić
• Civitas: Ustawa Kodeks pracy operacyjnej